Als je een boek schrijft en uitbrengt, is dat een spannend moment in je leven. Zal het goed ontvangen worden? Willen mensen het wel weten en lezen? Zal je er veel van verkopen? Was het de moeite waard om er zes jaar aan te werken? Enkele lezers geven op deze pagina hun reacties.  De tekst van hun reactie is in originele vorm behouden om de authenticiteit en persoonlijke stijl van de schrijver te respecteren. 

HdJ Assen

Op 26 oktober 1944 werd de stad Breda door de 1e Poolse Pantserdivisie ingenomen. Onder leiding van generaal Maczek werd de stad vrijwel zonder schade bevrijd. Een van de bevrijders was de soldaat Władysław Antoni Cuber. Na de oorlog bleef hij in Breda en trouwde en kreeg daar kinderen. Władysław bouwde daar zijn sociale leven op. Zijn zoon Roman Cuber was door de loop van de jaren nieuwsgierig geworden naar de geschiedenis van zijn vader. Op het sterfbed van zijn vader werd voor Roman het plan om de geschiedenis van zijn vader vast te leggen concreet.

Zijn vader overleed in 1985 en het duurde nog enige tijd voordat Roman zo ver was dat hij gedegen onderzoek kon doen. Immers in die tijd was internet en de mogelijkheden om onderzoek te doen niet zoals het nu is. Ook onderzoek doen in het geboorteland van zijn vader in die tijd was lastig. Niet om in die tijd er heen te gaan maar Roman was een buitenstaander die de taal niet beheerste. Ook later, toen internet beter was ontsloten liep niet alles op rolletjes.

De echte zoektocht door Roman begon in 2018 toen hij besloot om het verhaal op papier te zetten. Na zes jaren onderzoek kwam hij erachter dat als je thuis woont met je ouders je niet echt alles weet of door hebt. En dat was voor Roman best wel confronterend.

Niet alleen het spoor van zijn eigen familie heeft Roman in dit boek beschreven ook de achtergronden van de mannen die in de strijd rondom de stad Breda waren teruggekeerd. Meer dan 250 Poolse mannen vormden de basis van de Poolse gemeenschap van Breda. De stad waar ze als helden waren ontvangen werd hun nieuwe woonplaats. Ze kregen hier een gezin en vonden werk. Ze hebben al die jaren na de oorlog gedroomd van een vrij Polen, iets wat ze nooit hebben meegemaakt.

Roman is geen schrijver, hij is verteller. Gelukkig – vond Roman – was er een nicht, de schrijfster Roos Poppelaars die zijn tekst heeft geredigeerd. En net als bij vele schrijvers is kritiek krijgen op je pennenvrucht nooit leuk. Er is echter wel een mooi leesbaar boek uit voortgekomen. Een boek die het verhaal verteld over de jeugd van Władysław Antoni Cuber. De voor- en tegenspoed en de lange weg van ontberingen die uiteindelijk uitmonden in een veilig en vredig Breda.

Wat indrukwekkend is, is het traject van het onderzoek. Naast de reguliere zoekopdrachten op internet is hij ook fysiek bezig geweest in archieven. Interviews met familie en bekenden over de geschiedenis van zijn vader hebben geleid tot een reis door de geschiedenis van Polen en de Cuber familie in het bijzonder.

Als laatste is het de vermelding waard dat het boek over zijn vader een goed doel dient. Het archief van de stad Ivano-Frankivsk in de Oekraïne.

Conclusie is dat Roman een mooi boek over de historie met als nadruk zijn familie heeft geschreven. Het boek is geschikt voor iedereen die aan familieonderzoek in het buitenland wil gaan doen. Hindernissen zijn er altijd en die moet je overwinnen. Roman is daar op goede wijze in geslaagd.

FB Lubin Polen

Wat mijn beoordeling van het boek betreft – voor mij is het geweldig. Het is heel goed geschreven. Het valt op door veel historische kennis. De opmerkingen van de auteur over historische gebeurtenissen zijn zeer interessant. Het boek is reflectief geschreven. We leren voortdurend iets nieuws over de Poolse soldaten en de omgeving waarin ze na de oorlog moesten leven. Ook wordt het Westen en Oosten van Europa na de Tweede Wereldoorlog heel interessant getoond. De oorlogservaringen van de vader van de auteur en de familie Cuber houden de lezer in spanning. 

AB Frankrijk/Verenigd Koninkrijk

Allereerst denk ik dat uw zoektocht naar uw familiegeschiedenis ongetwijfeld een groot succes is, en ik feliciteer u met uw onvermoeibare inspanningen.

CM Breda

Waarom schrijft iemand een boek? Dat doe je alleen maar als iets jou niet aflatend dwingt om dat te doen.

Nadat ik het boek gelezen had begreep ik pas goed wat de onderliggende drijfveer was. Ik ben Bredanaar en weet niet beter dat er onze stad kinderen waren uit Poolse gezinnen. Aardige mensen, vielen niet op en deden gewoon mee met alles wat er in mijn omgeving gebeurde.

In het boek neem ik kennis van de ongelooflijke politieke en religieuze warboel in de levensomstandigheden tot 1945 van de familie Cuber. Het eerste gedeelte van het boek maakt hier gedetailleerd gewag van, maar het is wel relevant om het reilen en zeilen van de familie te plaatsen en te begrijpen. Hierop volgend wordt het verhaal van Wladyslav Cuber met zijn gezin en familie duidelijk gemaakt. Ik ben enigszins bekend met het gezin, maar was absoluut niet bekend met de omschreven feiten en situaties.

Het boek geeft uiteindelijk ook een duidelijk beeld van een sterk Pools eergevoel waarbij grote onvrede groeide over een tekort aan respect voor de bewezen diensten, door de daarvoor verantwoordelijke overheden almede door de Bredase Poolse verhoudingen onderling.

MvG Breda

Het boek is uit, wat een mooi boek en heel leerzaam! In mijn familie gedenken we nog steeds tot en met de 5e generatie, een achter-achterkleinkind die voor school een werkstuk maakt over haar overgrootvader. Ik moet nog een aantal zaken uitzoeken i.v.m de noten/ bronnen.

EKP Breda

Fantastisch boek. Dank je wel dat je dit geschreven hebt.  Mijn beeld van de meeste Polen in die tijd was niet best. Jij hebt dat veranderd. Nogmaals dank en hulde voor je familie.

AvD Belgïe

Het boek is een ongelooflijke bron van informatie over Polen, de Polen en de geschiedenis. Omdat wij meermaals in Polen zijn geweest, vonden we de nodige herkenningspunten. Wat een schrijnende geschiedenis over wat de Polen allemaal hebben moeten meemaken en ondergaan in de loop van de tijd. Extra schrijnend is daarbij de miskenning en het negeren van wat de 1e Poolse pantserdivisie en haar soldaten allemaal voor de bevrijding van (België en) Nederland hebben gedaan. Ik zou bijna zeggen: typisch Nederlands om zo met verdienstelijke mensen om te gaan! Komt je kop boven het maaiveld uit? Hup, kop eraf! 

MC Breda

Wat heb ik een bewondering voor je om dit boek te schrijven. Ik heb het niet alleen met veel interesse gelezen, maar ook veel van opgestoken.

De verwijzingen zijn een extra cadeautje. Dus dank je wel dat ik de mogelijkheid heb gekregen om dit boek te lezen.

Ik ben nog meer gemotiveerd om mijn zoektocht verder uit te breiden, dankzij jouw hulp.

TdB Hoogvliet

Ik ben vooral getroffen door menselijk leed die door de jaren heen gaat en van het feit “geschiedenis leert dat hij niks van geschiedenis leert!” Ongelooflijk hoe dingen zich herhalen! De stukken over dood van oma Wiera en alle gruwelijkheden die jouw familie in Wit-Rusland heeft meegemaakt en de rol van de Russen daarin heb ik voor mijn ouders vertaald. Ze zijn onder indruk en vinden het prijzenswaardig dat jij dit alles vast hebt gelegd. Dit moet ik namens hen tegen jou zeggen.

JM Schiedam

Ik heb je boek uit, ik ben zeer onder de indruk. Nooit geweten van de Poolse geschiedenis wat ondanks wat de bevolking heeft afgezien met de Russen ook een indruk op mij heeft achtergelaten. Verder wat de Poolse bevrijders van Breda en omgeving gedaan hebben voor de vrijheid van ons, ik nu besef dat deze mensen zeer groot onrecht is aangedaan.

AvE-A Breda

Boek uit…….. Het leest inderdaad erg gemakkelijk. Ten eerste complimenten voor de lay-out. Ziet er prima uit!! Verder respect voor je doorzettingsvermogen. Wat een tijd en energie heeft dit gekost. Dat je zo gemotiveerd bent om je roots te vinden en je vader beter te begrijpen!! Herkenning vond ik in het gedeelte over jullie thuis. Herinner me zeker de innige band tussen je ouders en het overgaan in het Pools wanneer er een verschil van mening was Het gedeelte van Mazur was ook interessant want ik heb nooit precies geweten hoe het verder allemaal is gelopen toen ik van de vereniging af ben gegaan en hoe het verder is gegaan na het overlijden van je vader. De gedeeltes over het verleden van je vader en zijn familie hebben zeker indruk op me gemaakt. Ik herinner me zijn nervositeit en onrust. Geen wonder na alles wat hij heeft meegemaakt. Bewonder zijn doorzettingsvermogen wat Mazur betreft, helaas vaak ten koste van jullie als gezin. Dat doorzettingsvermogen zit er bij jou dus ook duidelijk in. Anders was dit boek er niet gekomen. Bedankt voor je boek Roman en ik vind het zeker een aanrader!!!

MvG Breda

Dag Roman, met veel belangstelling heb ik dit weekend het levensverhaal van je Poolse familie gelezen. Mijn complimenten voor het minutieuze onderzoek wat hieraan vooraf is gegaan. Heel indrukwekkend.

Journalist/Audiodocumentairemaker Amsterdam

Als onderdeel van een onderzoeksproject van de Erasmusuniversiteit werken historica ( ) en ik aan een podcastserie over kinderen van Poolse bevrijders. Hoe werd het leven van de kinderen beïnvloed door de (familie)geschiedenis van hun Poolse vaders en soms ook moeders? Ik kwam uw zeer informatieve website tegen en zag dat er binnenkort (morgen?) een boek van uw hand verschijnt.

Beste Roman, vandaag (25-10-2024) heb ik het boek uitgelezen. Indrukwekkend wat je allemaal hebt uitgeplozen en tegelijkertijd blijven er nog zoveel vragen over.